जित दोहोर्‍याउने रहर, प्रतिकूल अंकगणित 

पञ्चायती शासन व्यवस्था उत्कर्षतिर पुग्दै गर्दा एनपी साउद कञ्चनपुरको महेन्द्रनगर माध्यमिक विद्यालयमा कक्षा १० मा पढ्थे । त्यही समयमा उनले नेपाली कांग्रेसको नेविसंघमा लागेर विद्यार्थी आन्दोलनको नेतृत्व गरे । त्यसरी सानै उमेरमा विद्यार्थी नेता बनेका साउद प्रहरी प्रशासनको निशाना बन्ने नै भए । 

कञ्चनपुरमा दैनिकजसो पञ्चायती शासनविरुद्ध नाराजुलूस हुन्थ्यो । उनी लुक्दै, छलिंदै आन्दोलनमा लागिरहे । त्यसक्रममा पटक–पटक पक्राउ परे, छुटे ।

यो २०३५–३६ सालको प्रसङ्ग हो । पञ्चायतले २०३० सालमै क्याम्पस र विद्यालयमा स्ववियुलाई प्रतिबन्धित गरेको थियो । कुनै पनि किसिमको राजनीतिक गतिविधिमा संलग्न नहुन विद्यार्थीलाई आदेश थियो । त्यस विरुद्ध आन्दोलन गर्दा गर्दै २०३६ सालमा साउद महेन्द्रनगर माविको नेविसंघ इकाइ सचिव भए ।

सिद्धनाथ विज्ञान क्याम्पसमा आईएस्सी पढ्दै गर्दा साउद स्ववियू सचिव चुनिए । उच्च शिक्षाका लागि काठमाडौं आएपछि उनी कृष्णप्रसाद भट्टराईको नजरमा परे अनि २०४१ सालमा नेविसंघको केन्द्रीय सदस्य चुनिए । सुदूरपश्चिमका शेरबहादुर देउवा राष्ट्रिय राजनीतिमा स्थापित भइनसकेको समय थियो, त्यो ।

त्यसपछि प्रजातन्त्र पुनर्स्थापनाका लागि सत्याग्रहको समय आयो । त्यसपछि २०४६ साल आयो । यसबीचमा साउद पटक–पटक पक्राउ परे अनि अनेक उपाय लगाएर छुटे ।  प्रजातन्त्र पुनर्स्थापनापछि २०४८ असोजमा भएको महाधिवेशनबाट साउद नेविसंघको अध्यक्ष चुनिए । त्यसबेला उनी २६ वर्षका थिए । नेविसंघमा कार्यकाल सकिएपछि उनी पार्टी राजनीतिमा लागे ।

साउदले पार्टीको केन्द्रीय सदस्य बन्न चाहिं २०५९ सालसम्म कुर्नु पर्‍यो । शेरबहादुर देउवाको नेतृत्वमा कांग्रेस विभाजित हुँदा उनले त्यो अवसर पाए । २०६४ सालमा कांग्रेस एकीकृत हुँदा पनि उनी केन्द्रीय सदस्य कायम रहे । त्यसपछि १२औं, १३औं र १४औं महाधिवेशनबाट पनि केन्द्रीय सदस्यमा विजयी बने ।

२०७९ सालमा कञ्चनपुरबाट विजय भएपछि साउदले परराष्ट्रमन्त्रीको जिम्मेवारी पाए । यसअघि नै उनी दुईपटक गरी तीन वर्ष मन्त्री बनिसकेका थिए– २०५६ मा शिक्षा राज्यमन्त्री र २०७० मा सिंचाइ मन्त्री ।  चुनावको मुखमा भएको नेपाली कांग्रेसको विशेष महाधिवेशनताका शेरबहादुर देउवा खेमामा उभिएका उनलाई गगन थापा नेतृत्वको कांग्रेसले पनि २१ फागुनको चुनावमा उम्मेदवार बनाएको छ । 

साउदले संसदीय निर्वाचनमा प्रतिस्पर्धा गर्ने अवसर भने २०५१ सालदेखि नै पाएका थिए । २०५१, २०५६, २०६४, २०७०, २०७४ र २०७९ सालको चुनाव चलडेका उनले कञ्चनपुरबाट २०५६, २०७० र २०७९ सालमा तीन पटक जिते । एक हारपछि जित निकालेर एउटा नियमित शृङ्खला बनाएका उनीमाथि यसपटक रुटिन भत्काउने चुनौती छ ।  

कर्णाली र सुदूरपश्चिममा देउवालाई मजबूत बनाउने भूमिका खेलेका साउदलाई बदलिएको सन्दर्भ र पार्टीभित्र आफूलाई बलियो बनाइरहनुपर्ने चुनौती थपिएको छ ।  

अनुकूलता-प्रतिकूलता 

२०७४ सालको संसदीय निर्वाचनमा एनपी साउद एमालेका नरबहादुर धामीबाट पराजित भएका थिए । २०७९ सालमा उनले माओवादी केन्द्र र एकीकृत समाजवादीसँगको गठबन्धनको बलमा झन्डै ७ हजार मतान्तरसहित धामीसँग बदला लिए ।  

जेनजी आन्दोलनपछि नयाँ सन्दर्भमा हुन गइरहेको यसपटकको चुनावमा साउदलाई हरेक जितपछिको हारको प्रवृत्ति भत्काउन निकै मेहनत गर्नुपर्ने देखिन्छ ।